DOOXA, Qatar — Soomaaliya ayaa Madasha 9-aad ee Maalgashiga Adduunka (WIF 2026) ku soo bandhigtay fursadaha maalgashi ee dalka, iyadoo ku baaqday iskaashi dhow oo lala yeesho maalgashadayaasha caalamiga ah iyo ganacsiga gaarka loo leeyahay.
Wasiiru Dowlaha Wasaaradda Arrimaha Dibadda iyo Iskaashiga Caalamiga ah, Cali Maxamed Cumar (Cali Balcad), ayaa Soomaaliya ku matalay dood heer sare ah oo ka dhacday madasha magaalada Dooxa. Doodda ayaa lagu eegayey doorka maalgashiga gaarka loo leeyahay ee maalgelinta horumarinta dalalka soo koraya.
Cali Balcad ayaa sheegay in Soomaaliya ay leedahay fursado maalgashi oo sii kobcaya. Wuxuu tilmaamay in dhammaystirka hannaanka cafinta deymaha iyo hirgelinta Sharciga cusub ee Maalgashiga ay yihiin tallaabooyin muhiim u ah hagaajinta jawiga ganacsiga iyo soo jiidashada maalgelin cusub.
Wasiiru dowluhu wuxuu ku adkeeyey maalgashadayaasha iyo ganacsatada inay xoojiyaan iskaashiga ay la leeyihiin Soomaaliya, si fursadaha jira loogu beddelo mashaariic wax ku ool ah oo taageera kobaca dhaqaalaha iyo horumarka dalka.
Baaqa Soomaaliya ayaa imanaya xilli dalku uu dadaal ugu jiro dib-u-dhiska dhaqaalihiisa, kaddib sannado ay colaadaha iyo caqabadaha dhaqaale saameeyeen horumarka. Dowladda ayaa raadineysa iskaashiyo gacan ka geysta ballaarinta wax-soo-saarka, abuurista shaqooyin iyo kobcinta awoodda ganacsiyada gudaha.
Cafinta deymaha iyo dib-u-habaynta shuruucda maalgashiga ayaa ka mid ah arrimaha ay Soomaaliya ku soo bandhigayso isbeddellada socda. Farriinta wasiiru dowlaha ayaa ahayd in tallaabooyinkan loo adeegsado saldhig lagu dhiso kalsooni iyo xiriir dhaqaale oo muddo dheer jira.
Soo jiidashada maalgashi, hase yeeshee, kuma koobna soo bandhigidda fursadaha dalka. Waxay sidoo kale u baahan tahay xeerar cad, hannaan shaqaynaya iyo wada shaqayn joogto ah oo u dhexeysa dowladda iyo ganacsatada. Dadaallada lagu hagaajinayo arrimahaas ayaa muhiim u ah in xiisaha maalgashadayaasha loo beddelo mashaariic la fuliyo.
Ka qaybgalka madasha ayaa Soomaaliya u ahaa fursad ay daneeyayaasha caalamiga ah ugu sharaxdo mudnaanteeda dhaqaale iyo jihada ay u waddo dib-u-habaynta ganacsiga. Waxa kale oo uu fursad u siinayaa inay raadiso xiriirro horseedi kara iskaashi maalgashi oo mustaqbalka hirgala.
Madasha Maalgashiga Adduunka ayaa isu keenta mas’uuliyiin dowladeed, maalgashadayaal, hoggaamiyeyaasha ganacsiga iyo hay’adaha horumarinta. Wada-hadalladeedu waxay diiradda saaraan sidii maalgelin loogu heli lahaa horumarka waara iyo sidii ganacsiga gaarka loo leeyahay uga qayb qaadan lahaa baahiyaha dhaqaale ee dalalka.
Soomaaliya ayaa madasha ka dirtay farriin ku saabsan diyaar u ahaanshaha iskaashi dhaqaale oo ballaaran. Ujeeddadu waa in wada shaqaynta dowladda, ganacsatada iyo saaxiibbada caalamiga ahi ay dhaliso maalgelin faa’iidadeedu gaarto dhaqaalaha gudaha iyo nolosha bulshada.
War-saxaafadeedka laga soo saaray ka qaybgalka Soomaaliya laguma shaacin heshiisyo maalgashi oo la saxiixay ama ballanqaadyo dhaqaale oo gaar ah. Natiijada wada-hadalladan ayaa sidaas darteed ku xirnaan doonta dabagalka iyo tallaabooyinka xiga ee lagu hirgelinayo fursadaha la soo bandhigay.
