Muqdisho/Nairobi, Qaranimo Online — 19-ka Sebtembar 2026: Dowladda Mareykanka ayaa oggolaatay in Qaramada Midoobay la siiyo 12 bilood oo dheeraad ah si ay si tartiib ah usoo afjarto taageerada ay siiso ciidamada Midowga Afrika ee ka howlgala Soomaaliya, sida ay sheegtay wakaaladda wararka ee Reuters oo aragtay qoraal diblomaasiyadeed oo arrintaas ku saabsan.
Go’aankan ayaa waqti dheeraad ah siinaya Hawlgalka Taageerada iyo Xasilinta Midowga Afrika ee Soomaaliya ee AUSSOM, kaas oo wajahaya dhaqaale yari weyn iyo hubanti la’aan ku saabsan cidda mustaqbalka siin doonta taageerada saadka iyo howlgalka.
Mareykanka ayaa hore u sheegay inuu hor istaagi doono taageerada Qaramada Midoobay ay siiso AUSSOM laga bilaabo bilowga sannadka 2027. Hase yeeshee, qoraalka cusub ee diblomaasiyadeed ayaa muujinaya in Washington ay hadda taageerayso muddo 12 bilood ah oo si tartiib ah loo dhimayo howlaha Xafiiska Taageerada Qaramada Midoobay ee Soomaaliya, oo loo soo gaabiyo UNSOS.
Sida ay sheegeen laba ilo diblomaasiyadeed iyo sarkaal ka tirsan Dowladda Soomaaliya, muddada cusub ee 12-ka bilood ah ayaa bilaabanaysa bisha Janaayo 2027. Kaddib marka muddadaasi dhammaato, waxaa la filayaa in si toos ah loo bilaabo xiritaanka iyo kala diridda UNSOS.
Taageerada muhiimka ah ee UNSOS
Ciidamada AUSSOM waxay si weyn ugu tiirsan yihiin taageerada Qaramada Midoobay, gaar ahaan sahayda cuntada, biyaha, shidaalka, adeegyada caafimaadka iyo gaadiidka lagu qaado ciidamada iyo qalabkooda.
Haddii aan la helin taageeradaas ama hannaan kale oo lagu beddelo, waxaa adkaan karta in ciidamada Midowga Afrika ay sii wadaan howlgalka ay kula dagaallamayaan Al-Shabaab, kuna taageerayaan ciidamada ammaanka Soomaaliya.
Afhayeen u hadlay Wasaaradda Arrimaha Dibadda Mareykanka ayaa Reuters u sheegay in Washington aysan mustaqbalka sii maalgelin doonin ama taageeri doonin UNSOS, oo miisaaniyaddiisa guud lagu qiyaasay ku dhowaad $500 milyan.
Afhayeenku wuxuu sheegay in jadwalka dhimista iyo xiritaanka xafiiska la filayo in looga hadlo kulamada Golaha Ammaanka ee Qaramada Midoobay ee bisha Diseembar.
Tani waxay muujinaysaa in Mareykanku taageerayo muddo kala-guur ah oo 12 bilood ah, balse uusan ballanqaadin inuu sii wadi doono maalgelinta muddada dheer ee xafiiska Qaramada Midoobay.
AUSSOM oo wajahaya dhaqaale yari
AUSSOM ayaa muddooyinkii dambe la daalaa-dhacayay dhaqaale yari, iyadoo aan weli la helin nidaam maalgelin oo joogto ah oo lagu daboolo kharashaadka howlgalka.
Miisaaniyadda sannadlaha ah ee hawlgalka ciidamada Midowga Afrika ayaa lagu qiyaasay ku dhowaad $190 milyan. Mareykanka ayaa sannadkii hore hor istaagay qorshe lagu doonayay in dhaqaalaha Qaramada Midoobay lagu bixiyo saddex meelood afar meelood miisaaniyadda howlgalka.
Go’aanka cusub wuxuu Soomaaliya, Midowga Afrika iyo saaxiibbadooda siinayaa waqti ay ku raadiyaan maalgeliyeyaal cusub iyo nidaam kale oo lagu beddeli karo taageerada UNSOS. Si kastaba ha ahaatee, wali xal rasmi ah looma helin dhaqaalaha iyo adeegyada saadka ee AUSSOM u baahan yahay.
Wasaaradda Gaashaandhigga Soomaaliya, Xafiiska UNSOS iyo Guddiga Midowga Afrika ayaan markiiba jawaab ka bixin codsiyo ay Reuters u dirtay oo ku saabsanaa go’aanka cusub.
Digniino laga bixiyay mustaqbalka howlgalka
Falanqeeyayaasha amniga ayaa ka digay in daciifinta ama ka bixitaanka ciidamada Midowga Afrika ay saameyn culus ku yeelan karto xaaladda Soomaaliya, xilli Al-Shabaab ay wali awood u leedahay inay weerarro ka fuliso qaybo ka mid ah dalka.
Bare Afyare Cilmi oo ka tirsan Jaamacadda Magaalada Muqdisho ayaa sheegay in AUSSOM uu tiir muhiim ah u yahay dowladnimada Soomaaliya, isla markaana bixitaankiisa aan qorshaysnayn uu kordhin karo khatarta kala-daadashada hay’adaha dalka.
Falanqeeye amni Samira Gaid ayaa sheegtay in xiritaanka UNSOS uu halis gelin karo sii jiritaanka AUSSOM, haddii Midowga Afrika uusan helin nidaam kale oo lagu daboolo baahiyaha saadka iyo dhaqaalaha.
Midowga Afrika wuxuu markaas wajihi karaa laba doorasho: inuu helo ilo dhaqaale iyo hannaan cusub oo saadka lagu bixiyo ama inuu yareeyo ciidamadiisa, ugu dambeyntiina kasoo saaro Soomaaliya.
Mas’uuliyadda ciidamada Soomaaliya
AUSSOM waxaa loo qorsheeyay inuu taageero ciidamada Soomaaliya inta ay si tartiib ah ula wareegayaan masuuliyadda buuxda ee ammaanka dalka. Hase yeeshee, wareejintaasi waxay ku xiran tahay awoodda ciidamada Soomaaliyeed, helitaanka dhaqaalaha, qalabka, tababarka iyo taageerada saadka.
Muddo-kordhinta 12-ka bilood ah waxay yaraynaysaa halista ah in taageerada UNSOS si lama filaan ah u joogsato dhammaadka Diseembar. Si kastaba, waxay sidoo kale Soomaaliya iyo saaxiibbadeeda saaraysaa cadaadis ah inay muddadaas gudaheeda ku diyaariyaan qorshe cad oo lagu maalgelinayo AUSSOM ama lagu wareejinayo howlaha uu qabto.
Go’aannada kama dambaysta ah ee ku saabsan jadwalka dhimista UNSOS iyo qaabka taageerada AUSSOM ayaa la filayaa in looga hadlo Golaha Ammaanka ee Qaramada Midoobay dhammaadka sannadkan.
