STRASBOURG, FRANCE — Guddoomiyaha Guddiga Midowga Yurub, Ursula von der Leyen, ayaa soo jeedisay in Canada ay noqoto dalkii ugu horreeyey ee hela xaaladda “xubin xiriirsan” ee Midowga Yurub, tallaabadaas oo muujinaysa sida degdegga ah ee xiriirka Ottawa iyo Brussels u sii xoogeysanayo.
Von der Leyen ayaa soo jeedintan ku dhawaaqday Arbacadii, xilli ay khudbaddeeda sannadlaha ah ee xaaladda Midowga Yurub ka jeedinaysay Baarlamaanka Yurub ee magaalada Strasbourg. Ra’iisul Wasaaraha Canada Mark Carney ayaa fadhiyey safka hore, waxaana soo jeedinta loogu soo dhaweeyey sacab iyo istaag ay sameeyeen xildhibaannada Yurub.
Guddoomiyaha ayaa sheegtay inay doonayso inay Canada kala shaqayso furitaanka waddo u saamaxaysa inay noqoto “xubintii xiriirsanayd ee ugu horreysay” ee Midowga Yurub. Waxay tilmaantay in labada dhinac ay wadaagaan qiyamka dimuqraadiyadda iyo aragtiyo isku dhow oo ku saabsan difaaca, Ukraine, isbeddelka cimilada, Garaadka Macmalka ah, gobolka Arctic-ga, macdanta muhiimka ah iyo silsiladaha sahayda. Reuters
Xafiiska Ra’iisul Wasaare Carney ayaa soo dhaweeyey hindisaha lagu dhisayo iskaashi aad uga xooggan kan hadda jira, balse si cad uma sheegin in Canada ay aqbashay magaca “xubin xiriirsan.”
Ma aha xubinimo buuxda
Xubinimada xiriirsan ee la soo jeediyey ma aha xubinimo buuxda oo Midowga Yurub ah. Canada ma raadinayso inay noqoto dalka 28-aad ee ururka, mana jirto hadda xaalad sharci ah oo “xubin xiriirsan” lagu magacaabo oo lagu qeexay heshiisyada aasaasiga ah ee Midowga Yurub.
Sidaas darteed, weli lama oga xuquuqda iyo waajibaadka uu xiriirkan cusub yeelan doono. Su’aalaha aan jawaabtooda la hayn waxaa ka mid ah in Canada ay heli doonto marin dheeraad ah oo ay ku gasho suuqa mideysan ee Yurub, in muwaadiniinteedu ay Yurub ka shaqayn karaan ama ku noolaan karaan fiiso la’aan iyo inay ka qaybqaadan karto barnaamijyada Midowga Yurub.
Sidoo kale lama caddayn in Canada ay cod ku yeelan doonto hay’adaha Midowga Yurub, xeerarka ay ku qasbanaan karto inay raacdo ama habka sharci ee lagu ansixinayo xaaladdan cusub.
Safiirka la magacaabay ee Canada u fadhiya Midowga Yurub, Jonathan Wilkinson, ayaa sheegay in Ottawa aysan doonayn xubinimo buuxda, maadaama arrintaasi u baahan karto inay Canada wareejiso qaybo ka mid ah awooddeeda go’aan-qaadashada. Wuxuu sheegay in Canada ay doonayso inay Midowga Yurub ugu dhowaato sida ugu macquulsan, balse qaab xoojinaya madaxbannaanideeda. Associated Press
Iskaashi ka ballaaran heshiiska CETA
Canada iyo Midowga Yurub waxaa hore uga dhexeeyey Heshiiska Dhaqaale iyo Ganacsi ee Dhammaystiran—CETA—kaas oo meesha ka saaray caqabado badan oo canshuureed, fududeeyeyna ganacsiga labada dhinac.
Von der Leyen ayaa sheegtay in labada dhinac ay hadda doonayaan inay ka gudbaan CETA una tallaabaan “Isbahaysiga Mustaqbalka,” kaas oo abuuri kara aag ay wadaagaan barwaaqada iyo ammaanka dhaqaalaha.
Iskaashiga la soo jeediyey wuxuu ka koobnaan karaa wax-soo-saarka casriga ah, tiknoolajiyadda, warshadaha difaaca, tamarta, macdanta muhiimka ah, baytariyada, Garaadka Macmalka ah, kumbuyuutarrada quantum-ka, amniga internetka iyo mashaariicda gobolka Arctic-ga.
Von der Leyen ayaa ku adkaysatay in iskaashigani aanu ahayn mid dal kale looga soo horjeedo, balse uu yahay qorshe Canada iyo Yurub ay ku xoojinayaan awooddooda wadajirka ah.
Canada oo hore ugu biirtay barnaamijka difaaca Yurub
Canada ayaa horay u qaaday tallaabo muhiim ah oo dhinaca iskaashiga difaaca ah, iyadoo noqotay dalkii ugu horreeyey ee aan Yurub ka tirsanayn ee ku biira barnaamijka SAFE ee Midowga Yurub.
Barnaamijkan oo ku kacaya 150 bilyan oo Yuuro ayaa loogu talagalay xoojinta awoodda difaaca Yurub iyo wadajirka iibsashada qalabka difaaca. Ka qaybgalka Canada wuxuu shirkadaha Canadian-ka ah siinayaa fursado ay kaga qaybqaataan qandaraasyada iyo mashaariicda difaaca ee wadajirka ah.
Tallaabadan ayaa loo arkaa tusaale muujinaya nooca iskaashiga qoto dheer ee lagu ballaarin karo dhinacyada kale sida tiknoolajiyadda, tamarta iyo ammaanka dhaqaalaha.
Khilaafka Mareykanka oo dedejiyey u jeesashada Yurub
Soo jeedinta cusub ayaa ku soo beegmaysa xilli xiriirka Canada iyo Mareykanka uu wajahayo khilaafyo ganacsi iyo siyaasadeed. Canshuuraha uu soo rogay Madaxweyne Donald Trump iyo hadalladiisa soo noqnoqday ee ku saabsan in Canada laga dhigo gobolka 51-aad ee Mareykanka ayaa Ottawa ku dhiirrigeliyey inay raadiso suuqyo iyo iskaashi cusub.
Qiyaastii boqolkiiba 70 dhoofinta Canada ayaa ku wajahan Mareykanka, taas oo dalka ka dhigaysa mid si weyn ugu tiirsan suuqa deriskiisa koonfureed. Dowladda Carney ayaa ku dhawaaqday qorshe ay ku doonayso inay laba-jibbaarto ganacsiga Canada ee aan Mareykanka la lahayn tobanka sano ee soo socda.
Carney wuxuu ku baaqay in quwadaha dhexdhexaadka ahi ay iskaashadaan si ay u ilaashadaan madaxbannaanidooda, xilli canshuuraha, silsiladaha sahayda iyo isku-xirka dhaqaalaha loo adeegsanayo aalado cadaadis siyaasadeed.
Faahfaahinta oo lagu wado shirka Canada iyo EU
Canada iyo Midowga Yurub ayaa la filayaa inay faahfaahinta hindisahan ka sii wada hadlaan shir madaxeedkooda lagu qabanayo Montreal dhammaadka bisha Oktoobar.
Kulankaas ayaa laga yaabaa inuu caddeeyo qaabka uu yeelan doono xiriirka cusub, qaybaha uu dabooli doono iyo in si rasmi ah loogu magacaabi doono “xubinimo xiriirsan” ama “Isbahaysiga Mustaqbalka.”
Hirgelinta hindisahan ma aha go’aan ay keligeed gaari karto Ursula von der Leyen. Waxaa loo baahan doonaa taageerada siyaasadeed ee dowladaha xubnaha ka ah Midowga Yurub, iyadoo weli aan la qeexin hannaanka sharci ee loo marayo samaynta xaalad cusub oo noocan ah.
Haddii qorshuhu hirgalo, Canada waxay noqon doontaa dalkii ugu horreeyey ee Midowga Yurub la yeesha xiriir rasmi ah oo ka sarreeya heshiis ganacsi, balse aan gaarin heerka xubinimada buuxda. Waxay sidoo kale noqon kartaa tusaale cusub oo loo adeegsado xiriirka Midowga Yurub iyo dowladaha kale ee dimuqraadiga ah ee doonaya iskaashi dhow iyagoo ilaalinaya madaxbannaanidooda.
