Ciidamo gaaraya 1,500 oo askari ayaa lagu soo warramayaa in ay diyaar u yihiin in la geeyo gobolka Minnesota, waxaa sii kordhaya xiisadaha ka taagan gobolkaasi iyadoo ay weli socdaan dibadbaxyada looga soo horjeedo ugaarsiga muhaajiriinta ee Donald Trump. Saraakiisha Mareykanka ayaa sheegay in ay beegsanayaan “kuwa ugu xun” balse dadka dhaleeceeya ayaa ka digaya in muhaajiriinta aan wax dambi ah lahayn iyo muwaadiniinta Mareykanka la xiro.
“Waxay noqon kartaa qof kasta,” ayay tiri Sunshine, iyada oo ku dhex wareegaysa xaafaddeeda, St Paul – mid ka mid ah waxa loogu yeero Magaalooyinka Mataanaha ah iyada iyo Minneapolis. Baraf ayaa daadsan laamiga.
Sunshine maaha magaceeda saxda ah – waxay codsatay inay isticmaasho magac been abuur ah sababtoo ah waxay ka baqeysaa in la bartilmaameedsado.
“Waxaan u go’aansaday badbaadadayda awgeed inaan ka durko,” ayay tiri, iyada oo kala jeedda baabuurta roondada ee aan calaamadda lahayn ee soo socota, oo ay wataan wakiillada Socdaalka iyo Dhaqangelinta Kastam ee Maraykanka (ICE) oo ay isku dayayso inay raadiso.
Maalin kasta, dad is soo abaabulay ayaa ku dhex wareega xaafaddooda iyagoo isku dayaya inay arkaan wakiillada ICE ayna muuqaal ka duubaan, ayay yiraahdeen, si ay ula xisaabtamaan.
“Aniga, annaga, waxaan xaq u leennahay inaan gaari ku kaxayno waddooyinka magaaladeenna, waxaanan leennahay xuquuqaha sharciga ah ee aan ku ilaalinno [wakiillada ICE], laakiin waxay u muuqdaan inay illaaween taas,” Sunshine ayaa tiri.
Waddooyinka Minneapolis ayaa laga dareemayaa dagaal rabitaan ah oo u dhexeeya madaxweynaha Jamhuuriga oo tijaabinaya xudduiska dhicinaya.
Toddobaadkan markii heerkulku hoos u dhacay, mudaaharaadyada ayaa sii xoogaystay kuwaasoo ka dhan ah wakiillada ICE, waxayna ak dhacayeen bannaanka dhismaha federaalka ee iyaga martigelinaya.
Mas’uuliyiinta Minnesota ayaa ku boorriyay dibadbaxayaasha inay dhowraan nidaamka iyo nabadda, saraakiisha deegaankuna waxay sheegeen in aqlabiyadda dadku ay ka fogaadeen dhibaato. Balse, xubno ka mid ah dibadbaxayaasha ayaa mararka qaar iska horimaadyo ay dhex marayeen booliiska, iyadoo mas’uuliyiintu ay u adeegsadeen sunta dadka ka ilmeysiisa iyo rasaasta basbaaska si ay u kala eryaan dadka.
Maalintii Jimcihii, garsoore federaal ah oo Mareykan ah ayaa soo saaray amar xaddidaya xeeladaha xakameynta dadka ee ay wakiillada ICE u adeegsan karaan dibadbaxayaasha sida nabdoon u bannaanbaxaya ee Minneapolis.
Garsoore Katherine Menendez ayaa sheegtay in wakiillada federaalku aysan xiri karin ama ku buufin karin basbaas dibadbaxayaashan, oo ay ku jiraan kuwa la socda ama kormeeraya wakiillada ICE.
Trump ayaa ku dhaartay inuu sii wadi doono ololihiisa tarxiilka ballaaran ee Minnesota, iyadoo kumanaan wakiillo federaal ah la geeyay gobolkaas.
Kuwo badan oo iyaga ka mid ah ayaa la soo diray ka dib markii ay dhacday toogashadii dhimashada ee haweeneyda reer Minneapolis, Renée Good, oo 37 jir ahay, taasoo uu toogtay wakiil ka tirsan ICE 7-dii Janaayo.
Xaaladaha ku xeeran dhimashadeeda ayaa weli ah kuwo lagu muransan yahay, iyadoo maamulka Trump uu sheegay in wakiilkii ICE ee toogashada geystay uu ku tilmaamay mid is-difaacid ah, halka saraakiisha deegaanku ay ku doodayaan inay haweeneydu isku dayaysay inay ka tagto goobta oo aysan wax khatar ah ku ahayn cidna. FBI-da ayaa baaraysa toogashada, balse mas’uuliyiinta Minnesota waxay sheegeen in loo diiday inay helaan cadaymaha.
Dilka Good ayaa soo jiitay indhaha xubno badan oo ka tirsan bulshadan kuwaas oo go’aansaday inay ka hortagaan ololaha Trump.
Sunshine iyadoo baabuurkeeda ku jirta, waxay aragtay labo baabuur oo aan calaamad lahayn oo muraayado madow leh oo ay ku jiraan wakiillada ICE.
Waxaan raacnay iyaga ilaa xaafad u dhow, halkaas oo labadii baabuur ay si tartiib-tartiib ah dhowr jeer ugu wareegeen agagaarka xaafadda, taas oo u muuqata xeelad lagu mashquulinayo si Sunshine looga fogeeyo xarun ganacsi oo ay inta badan adeegsadaan dadka muhaajiriinta ah.
“Tani waa ciyaarta ay ciyaarayaan. Laakiin haddii ay aniga sidan igu samaynayaan, gacantooda cid kale ma saarayaan,” ayay tiri.
“Marka, haa, waa lacag shidaal iyo waqtigayga, waana ku qanacsanahay taas.”
Toddobaadkii ka dambeeyay geeridii Good, waxaa dhacday toogasho labaad oo uu ku lug lahaa sarkaal federaal ah taasoo ka dhacday Minneapolis.
Wasaaradda Amniga Gudaha (DHS) ayaa sheegtay in sarkaalkoodu uu lugta ka toogtay nin ku sugnaa magaalada Minneapolis, ka dib markii lagu weeraray badiil xilli uu isku dayayay inuu xiro nin qaxooti ah oo u dhashay dalka Venezuela oo dalka Mareykanka si sharci darro ah ku soo galay.
Dhacdada ka dib, Xoghayaha Amniga Gudaha Kristi Noem ayaa sheegtay in sarkaalka “la garaacay” uuna qabo “nabarro,” iyadoo intaas ku dartay in saraakiisha ICE ay “raacayeen nidaamyadii aan isticmaaleynay sanado badan” kuwaas oo jiray ka hor maamulka Trump.
Qoyska ninka ayaa ku khilaafay qaabka ay DHS u dhigtay dhacdada wareysi ay siiyeen Washington Post, ayay ku sheegeen in lagu toogtay albaabka guriga ee aan lagu toogan dagaal ka dhacay waddada.
Minneapolis waa magaaladii shanaad ee weyn oo lala beegsado ololaha adag ee socdaalka ee Trump, ka dib ballan-qaadkiisii doorashada ee ahaa hawlgalkii ugu weynaa ee dalka looga saarayo muhaajiriinta aan sharciga lahayn ee taariikhda soo mara.
Ololahan, oo weli caan ka dhex ah inta badan xubnaha Jamhuuriga iyo gaar ahaan taageerayaasha Trump ee “Make America Great Again” (MAGA), ayaa kiciyay gadood xooggan oo ka dhashay magaalooyinka ay hoggaamiyaan xisbiga Dimuqraadiga ee hawlgalladu ka socdaan.
